Sekonder / Ä°kincil ve Lifsi Jips
Anhidritler gömülmeden sonra tektonik olarak yükselmesi sonucu taze, tatlı yer yüzü veya yer altı suları ile etkilesime girmesi sonucu jipse dönüserek ikincil jipsleri olusturular. Olusan jips 1) porfroblastik jips ve 2) alabastrin jips olmak üzere iki gruba ayrılırlar. Porfiroblastik jips küçük mineralli anhidrit içersinde dagınık olarak 1 kaç milimetre veya daha büyükçe gelismis jips kristalleridir. Alabastrin jips ise küçük veya daha büyükçe olusmus, interlocking yapıya sahip olup (bir birleri ile kenetli/geçmeli), mikroskop altında düzensiz sönüm açıları veren kristallerden olusur. Çogunlula orjinal anhidrit yapısı, jipslesmeye ragmen, korunmustur. Damarlarda olusan jips ise genelde tabakaya veya damar (vein) duvarına paralel veya yarı paralel liflerden olusur (satin spar). Genelse bir kaç mm den cm ye kadar degisen bir birine paralel gelismis liflerden olusurlar. Bu tip jipslerin su dolu damarlarda basınç altında gelistikleri sanılmaktadır. Jips evaporit mineralelrinin oldugu havzalarda özellikle faylar boyunca ve kayma çiziklerine paralel sekilde lifsi bir yapıda büyüme gösterirler. Bu özellikleri nedeniyle bu tip jipsler fayların hareket yönlerinin belirlenmesinde kullanılırlar.
Kaynakca :
Nuretdin Kaymakcı
Sedimantoloji Ders Notları
Tags: anhidritler, jips, lifli jips