Tane Boyu Dağılımının Saptanmasında Hesaplama
Higroskopik Nem Düzeltme Katsayısı:
.jpg)
Burada;
HNDK : Higroskopik Nem Düzeltme Katsayısı,
ÖFKA : ÖrneÄŸin Fırında KurutulmuÅŸ Ağırlığı (gr),
ÖHKA : ÖrneÄŸin Havada KurutulmuÅŸ Ağırlığı (gr),
Elek Çözümlemeleri:
a. Elekten geçen örnek ağırlığının hesaplanması;
EGÖA = TÖA − EÜKÖA
Burada:
EGÖA : Elekten Geçen Örnek Ağırlığı (gr),
TÖA : Toplam Örnek Ağırlığı (gr),
EÜKÖA : Elek Üzerinde Kalan Örnek Ağırlığı (gr),
b. Elekten geçen örnek yüzdesinin hesaplanması;
.jpg)
Burada:
EGÖY : Elekten Geçen Örnek Yüzdesi,
EGTÖA : Elekten Geçen Toplam Örnek Ağırlığı (gr),
DÖFKTA : Deney ÖrneÄŸinin Fırında KurutulmuÅŸ Toplam Ağırlığı (gr),
Not: İnce elek çözümlemesinde, 10 no’lu elek altındaki örnekten belli bir miktar alınıp çözümleme
yapıldığından; bu eleklerden geçen örneÄŸin yüzde miktarı bulunurken, 10 no’lu elekten geçen
toprağın yüzde miktarı esas alınarak hesaplama yapılır.
ÖrneÄŸin;
.jpg)
Burada:
EGÖY(18) : 18 No’lu Elekten Geçen Örnek Yüzdesi,
EGÖA(18) : 18 No’lu Elekten Geçen Örnek Ağırlığı (gr),
EGÖY(10) : 10 No’lu Elekten Geçen Örnek Yüzdesi,
KÖTA : KurutulmuÅŸ ÖrneÄŸin Toplam Ağırlığı (gr),
Hidrometre Çözümlemesi:
a. Süspansiyonda Kalan Yüzde (P):
.jpg)
Burada;
Gs : Deneyde kullanılan toprağın özgül ağırlığı,
Wo : Hidrometre çözümlemesi için kullanılan toprağın fıında kurutulmuÅŸ ağırlığı(gr),
R : DüzeltilmiÅŸ hidrometre okuması (ilksel hidrometre okumasına (R’) 0,5 eklenerek
bulunur),
m : Süspansiyon sıcaklık düzeltmesi ( Çizelge 1’den okunur),
Cd : Toprağı dağıtıcı madde ((NaPO3)6) için kullanılan düzeltme, (% 4’lük (NaPO3)6
kullanıldığı için Cd deÄŸeri 4 alınmıştır),
Not: Yukarıda verilmiÅŸ eÅŸitlik kullanılarak bulunan “Süspansiyonda Kalan Yüzde Miktarı” nın tüm
deney örneÄŸini temsil etmesi amacıyla; bulunan yüzde miktarını 10 no’lu elekten geçen örnek
yüzdesine göre hesaplamak gerekir.
b. Tane Çapı (D) :
Süspansiyonda kalan yüzde miktarına karşılık gelen tane boyunun hesaplanmasında aÅŸağıdaki
eşitlik kullanılır;
.jpg)
Burada;
D : Süspansiyonda kalan yüzde miktarına karşılık gelen tane boyu,
K : Deneyde kullanılan örneÄŸin tane özgül ağırlığına baÄŸlı olarak saptanan bir katsayı
(Çizelge 2’den okunur),
L : Etkin derinlik. DüzeltilmiÅŸ hidrometre okumalarına karşılık Çizelge 3’den okunan deÄŸer
(152H no’lu Hidrometre için),
T : Hidrometre okumasının yapıldığı zaman (dak),
Kaynakca :
Dr. Türker KURTTAÅž, Dr. Mehmet EKMEKÇİ
HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ
HİDROJEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ
Tags: elek analiz çözümlemeleri, hidrometre çözümlemesi, higroskopik nem düzeltme katsayısı, tane boyu dağılımı, tane çapı